Rudy weet 't beter.
Een paar dagen voor de Kerst werd 't mij duidelijk; Rudy Kagie zou genadeloos gaan toeslaan.
Toen ik nog voor Nieuwe Revu schreef had ik hem weleens opgevoerd als 'onze zeker niet babbelzieke collega'. En grappig genoeg bleek Kagie dan altijd opvallend goed geïnformeerd. Hij vertelde bijvoorbeeld over de ruzie tussen Joop van Tijn en Rinus Ferdinandusse, die begon toen de laatste was aangezocht als bemiddelaar tussen redactie en de eerste. Het voetvolk wilde af van z'n leugenachtige hoofdredacteur en stelde Ferdinandusse voor als tussenpaus. Van Tijn mocht wat betreft de redactie voor altijd met vakantie. Joop's slokdarm zou die bede pas een paar maanden later verhoren.
Die ruzie liep zo hoog op dat Rinus uiteindelijk geen reden meer zag op Joop's begrafenis aanwezig te zijn; het klinkende slotakkoord van een vriendschap die veertig jaar had geduurd.
Ik krijg altijd vochtige ogen als ik van zulke ouwe-mannen-oorlogen hoor. Geef Kagie een slokje en hij emmert café Zwart vol: "Joop is net op tijd overleden. Wij hadden 't helemaal gehad met Joop."
En nu dan zou de gevreesde verslaggever dus komen met een aan mijn persoontje gewijd, 'vernietigend portret'. "Bloed aan de paal", zoals de auteur zelf verkondigde aan de toog. Rudy had schoon genoeg van mij. Hij zou mijn dubieuze karakter beschrijven, mijn rattigheid en bovenal de onbetrouwbaarheid die mijn naam geen goed heeft gedaan bij coryfeeën als Thom Hoffman en de heer Kuitenbrouwer. Ik deed geen oog meer dicht; zou mijn grote geheim publiekelijk aan de schandpaal worden genageld?
Des te groter de teleurstelling toen ik Kagie las. (Mooie foto van me trouwens, niet verstandig om iemand zo'n melancholiek portret te gunnen als je hem onsympathiek wil doen overkomen.)
Ik begrijp niet waarom mijn geachte opponenten, of ze nu Niemöller of Kagie heten, altijd tandenknarsen van woede als ik ter sprake kom. Als lezer wens ik een oel geschreven, dodelijk geestig en daardoor verdelgend portret lezen van Theo van Gogh, die nog dagen na verschijning van Vrij Nederland niet op straat durft.
In plaats daarvan moest de lezer vernemen dat hij 'onbetrouwbaar' is, dat vrouwen bij hem weglopen, dat hij kinderachtig blijft, dat zijn grappen niet leuk zijn, dat hij 'omstreden' was, is en zal wezen en dat hij, last but not least, 'geen vriend' overhoudt.
Ik kon wel lezen dat Rudy z'n best had gedaan en je moet de poging altijd waarderen... Maar dit geroddel was niet smakelijk, hooguit moraliserend. Zou er één VN-lezer zijn die nìet z'n schouders ophaalde? Zelfs Olga Zuiderhoek - geen liefhebster van mijn publicitaire omgang met de dames en heren - schreef na lezing van Kagie's aanklacht een kaartje met; "Je was zeker wel heel tevreden met dat stuk in VN?!"
Ik was er vooral slaperig van.
Hermine Landvreugd:"Kagie belde me met het verzoek te reageren op wat jij zoal over me vertelt. Ik zei dat jij erin gespecialiseerd bent om iedereen belachelijk te maken, dus ook mij."Kom nou Hermine!", begon 'ie, met stemverheffing.
Ik zei dat ik geen zin had om te reageren. Hij begreep er niks van. Hij zat trouwens met de handen in z'n haar; niemand wilde wat vertellen, of 't was positief voor jou. Dat 'ie me uiteindelijk heeft geciteerd als zou ik niet in God geloven, om aan te geven hoe onbetrouwbaar jij bent wanneer je me als bruidje van Jezus neerzet, neem ik hem hoogst kwalijk. Ik geloof heel erg in God."
Helaas wel.
Landvreugd:"Toen het stuk gepubliceerd was, heeft 'ie me gebeld en gesmeekt om geen ingezonden brief te sturen. 'Het geval Van Gogh' was niet overal ter redactie even goed gevallen, om 't voorzichtig uit te drukken. Kagie sprak ook met Jan Harinkx, die bij me op bezoek was."
Harinkx de bekende fabulant?
Landvreugd:"Of Jan mij ervan wilde overtuigen dat ik niet moest inzenden.'Ik ben nu tweeënvijftig', zei Rudy:'Ik weet niet waar ik nog naartoe kan.' En hij beloofde Jan dat 'ie, als ik zwijgen zou, stukken zou mogen schrijven voor VN, onder een andere naam. Rudy huilde bijna:'Ik was dronken en zat in tijdnood. Ik had Theo natuurlijk veel harder moeten aanpakken.'"
Theo werd er moedeloos van; wat is die Kagie voor een klungel? Ik belde de redactie van Vrij Nederland en vroeg meneer te spreken. 't Bleek dat deze doortastende verslaggever een Geheim nummer heeft. Toen zelfs Janneman Kuitenbrouwer in Het Parool ging klagen verkeerd geciteerd te zijn inzake Van Gogh, vroeg ik me af:"Zou Rudy misschien een Geheim Nummer hebben omdat 'ie vanwege een jeugd-trauma dwangmatig verkeerd citeert?"
Enfin, één telefoontje en het Geheime Nummer leidde naar meneer's voice-mail. Ik bedankte Rudy voor de moeite, want wie uit Wassenaar komt weet zijn caddy te waarderen. De ingezonden brief die mejuffrouw Landvreugd naar VN stuurde werd niet geplaatst.
Theodor Holman, ook verkeerd geciteerd en van alles in de mond gelegd, schreef ook een ingezonden brief naar Vrij Nederland.
"Amsterdam 31 December 1997
Geachte redactie,
Het portret dat de heer Kagie schetst over Theo van Gogh is verre van juist:
de waarheid is veel erger.
Het vreemde is dat niet ik, maar de heer Kagie
er op stond dat het gesprek dat ik met hem over Theo voerde, vertrouwelijk zou
blijven.
Vandaar dat Kagie niet alles gebruikt heeft, wat ik vertelde. Mij
was beloofd - met Kagies hand op Kagies hart - dat ik alles over Theo kwijt kon
wat ik wilde.
Kagie had goed door dat mij een aantal dingen hoog zat, en
daarom had ik hem ook gebeld met het verzoek over Theo te schrijven.
Bijvoorbeeld:
1. Van Gogh heeft in juli 1996 geprobeerd mijn toen 81-jarige
moeder het bed in te krijgen. Dit gebeurde tijdens het maken van de film 'Hoe ik
mijn moeder vermoordde'. De tweespalt die hij hiermee in de familie Holman
teweegbracht, interesseerde hem geen zier. Ik begrijp niet waarom de heer Kagie
dit niet in zijn artikel heeft opgenomen.
2. Van Gogh is een slecht mens,
redactie. Ik vertelde de heer Kagie hoe Theo heeft geprobeerd mij met een
verdraaide stem te laten bellen naar de heer Zeeman, de heer Brandt Corstius, en
een mijnheer De Winter. Ik werd geacht allerlei verwensingen in de telefoon te
schreeuwen. Omdat ik toen zonder geld zat heb ik dat per ongeluk, maar zonder
echt m'n best te doen gedaan. Maar een tweede keer heb ik dat absoluut
geweigerd.
3. In het artikel van de heer Kagie staat dat hij is opgevoerd
als valse bron voor allerlei nieuws over Vrij Nederland. Dat bedoel ik nou: daar
had Van Gogh mij ook mooi te pakken! Ik dacht natuurlijk dat het allemaal waar
was wat Van Gogh uit Kagie's mond liet komen. Want dat het waar was, wat Theo
zei, wist ik. Ten slotte had ik ook wel eens vaker met Kagie gesproken. En de
verhalen die Theo en ik afzonderlijk van Kagie gehoord hadden, vertoonden veel
overeenkomsten.
Had ik geweten dat Theo niet met Kagie had gesproken, dan
had ik natuurlijk niet aan het artikel meegewerkt, want Vrij Nederland is een
blad dat mij altijd een warm hart heeft toegedragen, dat het zelfonderzoek
nimmer heeft geschuwd en dat zo sportief was om eerlijk en fair en journalistiek
verantwoord te reageren op mijn boek 'De val van Vrij Nederland' waarvan na de
dood van Joop van Tijn is gebleken dat er geen letter aan gelogen is.
Met vriendelijke groeten:
Theodor Holman"
En waarom werd déze hartekreet niet geplaatst?
'Buitenproportionele overdrijving is een interessant stijlvorm maar is in de
rubriek voor ingezonden brieven niet op z'n plaats. Daar proberen wij het even-
tuele debat zo goed mogelijk over de feiten te laten gaan en in ieder geval niet
over verdichtingen. Met name uw overdrijving dat 'de waarheid' over Van Gogh nog
'veel erger' is verwijdert ons alleen maar verder van deze uitgangspunten.'
Was getekend; Rob Sijmons, redacteur Vrij Nederland.
Kagie klonk opgelucht
in Zwart:'Ik heb nu eenmaal toch de ambitie om hoofd- redacteur te worden en ook
daarom doe ik er nu verder maar het zwijgen toe.'
'Je mag heel tevreden
zijn met dat stuk', zei VN-redacteur Max van Wezel afgelopen Maandag bij het
feestje van de Bolk in Paradiso.
Peinzend staar ik nu over de Raamgracht.
Tussen alle namen van het grote VN uit de jaren '70 is die van Kagie altijd een
lichtend baken in mijn duisternis geweest.
Rudy, Schrik van de
grachtengordel, nieuwsjager eerste klasse. En dan zo'n teleurstellend stuk...'t
Is alsof de nevel van de tijd al onze illusies opeet, uitwist, onder de grond
stopt...Ooit moet Rudy Kagie hebben gedroomd van een leven in dienst van de
waarheid, tegen het bedrog, op de barricade vanwege het onrecht van de wereld.
Een tragische mestkever maakt zijn laatste gang.
INHOUD
U SCHREEF
ARCHIEF
Schelden?
Schrijf Terug!