Scoopje scoren?
Burka bash'en!

door
Ebru Umar

Kijk, er is er maar één door wie ik me laat gek maken en dat is de Blonde God. Of varianten daarop.

Maar ik laat me niet gek maken door Elsevier. Exclusiviteit? Wat een bullshit. Ik kan me natuurlijk vergissen maar volgens mij was Elsevier niet het enige blad dat over de Irakoorlog berichtte, de Mabelgate toelichtte en de Margaritha-affaire uit de doeken deed. Dus exclusiviteit om een straatdiscussie met geburkade vrouwen aan te gaan, lijkt me werkelijk nonsens. NONSENS.

Daar sta je dan als vrouw die alleen het 'nee' van de Blonde God tolereert. Ondergaat. Afgemaild door Elsevier. Maar ja, een gekrenkte Ebru is veel erger dan een boze Ebru. U dacht dat moslimjongetjes erg waren? Die pubers vallen in het niet bij mijn 'willen'. Als ik iets wíl... of als ik iets móet... DAN MOET DAT NU. NUH!!!!!!!

Gelukkig zijn er nog mensen die het met me eens zijn dat het leven niet draait om scoops en exclusiviteit zoals ze bij Elsevier wel denken. Het leven draait om de mogelijkheid om te blíjven leven. Daarom ben ik blij als Thomas Schlijper vrijdagmiddag belt: 'Gaan we nog burka-spotten?'. Natúúrlijk gaan we burka-spotten.

Het is vrijdag 21 november en Elsevier heeft blijkbaar de Burka's weten te verleiden zich schuil te houden. We fietsen door Westerpark, via Bos en Lommer naar het Mercatorplein. De hoofdprijs, vrouwen die de wereld vanachter een oogspleetje bekijken, komen we niet tegen. Ook niet aan de andere kant van de snelweg, waar de wereld verandert in een verlengstuk van Anatolië. Typische dikke Turken (Turken m/v worden anders dik dan Nederlanders: ze worden tuimelaartjes) gekleed volgens de mode uit de Turkse binnenlanden, die al drie eeuwen niet gewijzigd is.

1-0 voor Elsevier. FUCK. Maar Thomas is niet boos, hij kan nog helder nadenken en zegt: 'Ik begrijp dat je morgen weer wilt?' Natúúrlijk wil ik morgen weer, alleen had ik dat zelf nog niet bedacht. Morgen wordt wel m'n crosstrainer bezorgd, om het typisch Turkse dik-worden tegen te gaan. Luxe problemen lossen zich altijd vanzelf op: 'Morgen half 11, zie je dan, doei.'

Tijd voor een feestje op vrijdagmiddag. OPZIJ reikt de Harriët Freezerring uit aan Carrie. Mensje van Keulen krijgt een oevreprijs. Altijd leuk om dames te zien die de emancipatie een halve eeuw geleden van de grond hebben gekregen. Ik moet mezelf een hart onder de riem gaan steken dat verandering bewerkstelligen niet over een nacht ijs gaat en krassen op je ziel zal opleveren. Maar mijn ziel is oud en kan tegen een stootje. Daarom eindigt mijn OPZIJ feestje in de Bijenkorf, waar ik alvast oefen in het handtekeningen zetten. Op credit card betalingen, dat dan weer wel.

Zaterdagochtend half 11 gaat de bel. Thomas Schlijper, niet de crosstrainer. Ik bel mijn zusje uit bed.
- Kom even naar mij, ik moet Burka-spotten, en jij moet op de bezorgers van mijn crosstrainer wachten.
-Ebru, je belt me wakker.
- Ja en dus? Komt mooi uit, ik zie je zo.

Dwingender dan ik kan een oudste zoon in een moslimgezin nooit geweest zijn. Tien minuten later staat mijn zusje binnen: 'Je hebt zeker geen koffie?'

Inderdaad.

Als we nog geen minuut later voorbij de Bos en Lommerweg fietsen roep ik 'DAAR!' Ik zie een vrouw op de rug, gekleed in een tent. Thomas fietst erachteraan. Als een voetganger de vrouw achterna kijkt, weet ik dat we goed zitten. IEDEREEN kijkt volledig gesluierde mensen alleen maar afkeurend na. Niemand heeft het lef er iets van te zeggen. Thomas fietst voor de vrouw uit, zet z'n fiets neer, en loopt terug in de richting van de vrouw, mij tegemoet. Ik haast mij naar de vrouw. Ja hoor, een oogspleetje. 'Mevrouw mag ik u wat vragen?' De voetganger slaat het tafereel aan de overkant van de weg verbaast gaande.

De vrouw is jong, vriendelijk en bereidwillig. En verbaast dat iemand haar iets wil vragen, maar ze staat me te woord. Ze spreekt Nederlands, zij het gebrekkig. 'Waarom loopt u er zo bij?' Omdat ze moslim is. Ze komt uit Egypte, woont twee jaar in Nederland, leert Nederlands op het ROC en heeft 4 kinderen. Het oudste jongentje heeft bloedmooie niet-Nederlandse ogen. Ook het meisje is prachtig, met kuiltjes in d'r wangen en ook al zulke mooie ogen met volle wimpers. Eindelijk begrijp ik waarom 30 jaar geleden al iedereen zat te zeiken over mijn 'mooie ogen'. En toch wil ik kindertjes met blauwe ogen, ooit.

Maar niet alle moslims lopen er zo bij als zij, confronteer ik de vrouw, vindt u dat niet raar? Nee, zegt ze, dat moet iedereen zelf weten. Dat is privé, een persoonlijke keuze. Zij loopt er alleen maar zo bij als ze op straat is. Op school draagt ze geen gezichtssluier. O? Waarom niet? Is beter, is het antwoord. Maar waarom wel op straat dan, mensen vinden dat ze er maar raar uitziet, vindt ze dat niet erg? Nee hoor, daar heeft ze vrede mee. Maar is ze van plan om in Nederland te blijven wonen? Ja. Over 20 jaar loopt ze er dus nog steeds zo bij? Ja. En haar dochter dan, die loopt nu al met een hoofddoek. Veel ouder dan 5 kan het meisje niet zijn. Wat vindt zij eigenlijk van haar hoofddoek? Vindt ze dat niet erg? Het meisje glimlacht verlegen. Moet zij later ook een gezichtssluier, vraag ik haar moeder. Is privé zegt de moeder, hoofddoek moet altijd, maar die gezichtssluier moet dochterlief zelf weten. Zit je op een islamitische school? vraag ik aan haar broertje. Ja. Is dat leuk? Ja hoor, verlegen draait hij zich naar zijn moeder. Waarom stuurt ze haar kinderen naar een Islamitische school als ze van plan is om in Nederland te blijven. Is beter, zegt ze. Haar Nederlands is te gebrekkig om door te vragen over de stelligheid van de 'Is beter' antwoorden. Heeft ze wel contact met Nederlanders, vraag ik. Ja, zegt de vrouw, ze heeft Nederlandse boeren. Boeren? In Amsterdam? Ja Boeren, hele aardige mensen, daar komt ze ook zonder gezichtssluier. Ik begrijp het: ze bedoelt de buren.

De laatste vraag dan: vindt ze het niet raar dat vrouwen zich door mannen laten aanpraten zich zo te kleden? En dat mannen dus de baas zijn over vrouwen. Ben jij de baas over je zusje? vraag ik achteloos aan haar zoontje. NEE! Nee, zegt ook de moeder heel duidelijk. Nog niet nee, denk ik maar ik blijf vriendelijk. Kinderen zijn ontspannend. Vind jij het niet erg dat je moeder er zo bij loopt, schaam je je niet voor je moeder? Nee. Hij blijft verlegen. Zijn moeder is ook resoluut in haar 'nee'. Een vrouw is mooi, en moet zich beschermen tegen de blikken van mannen. Dat is logisch. Hier helpt geen argumentatie tegenop. Ik herinner mij een uitspraak van de Blonde God: 'Een vrouw moet gewoon mooi en lekker zijn, iedereen moet denken als ze m'n vrouw zien "wat een lekker wijf, daar wil ik wel'n beschuitje mee eten" en iedereen moet jaloers op mij zijn dat ik dat beschuitje eet'. De gedachtekronkel van westerse en middeleeuwse mannen: Worlds apart.

Zo. Dit viel alleszins mee. Ik ben helemaal in mijn nopjes met mezelf, ook al ben ik wel in de war. De vrouw was erg vriendelijk. En erg moederlijk naar haar kinderen toe. Ze moet ook nog jong zijn, ze heeft immers de moeite genomen om Nederlandse les te volgen en haar kinderen zijn jong. Het is typisch een vrouw die ik, als ik kinderen zou hebben, als buurvrouw zou willen om op de kinderen op te passen. Maar een vrouw die er zo uitziet, bijloopt is een beter woord, wil ik niet als buurvrouw. En niet als voorbeeld bij mijn blonde blauwogige kindertjes.

We fietsen door. De kop is eraf, het belooft een succesvolle dag te worden. Op naar het Mercatorplein. We lopen twee rondjes en dan opeens: 'Thomas DAAR!' Een volledig zwarte vleermuis loopt over het plein naar de Dirk van den Broek. Ik loop op de vrouw af, Thomas loopt er vandaan. Het ritueel herhaalt zich. 'Mag ik u wat vragen?'

De vrouw is verbaasd en zegt in het Engels dat ze geen Nederlands spreekt. Ze spreekt verdomd goed Engels. Ik ook. Ik zeg haar dat ik graag wil weten waarom ze er zo bijloopt, en waarom ze geen Nederlands spreekt.
- Dutch is very difficult for me, I speak English. I am from Egypt, I have been living here for 18 years. I am 38 and I have six children.
- 18 years?! I would assume since you speak excellent English you would learn Dutch quite easily. Why don't you speak Dutch?
- My children speak Dutch, that's enough.
- How old are your children?
- 13, 11 and so on. Three boys and three girls.
- Why do you dress like this, you are scaring people, people dislike you, you must be very lonely.
- Don't be afraid of me, I am not scary. I dress like this because I m a muslim.
- Ok, but not all muslims dress like that. I am a muslim too.
(Jajaja bespaar me de paranoia en identiteitscrisis mails, ok? Ik ben een vrouw, ik rationaliseer en argumenteer zoals het me uitkomt. Ik lijk wel een moslim. Bovendien: in oorlog en liefde is alles geoorloofd).
- You are a muslim?
- My name is Ebru, that's a Turkish name, my parents are from Turkey.
- Well I dress like this because I don't want men to look at me.
- Why? Why do you think that men would look at you, and why would you adjust to their idiocy? Do you think that men are superior?
- That is a very stupid question. You don't understand men.
Point taken. Maar ik denk dat mijn falen in het begrijpen van mannen toch iets anders ligt.
- Do you think that men are superior? Look at you! You gave birth to six children, no men can do that. I would say you are superior to any men!
- No men are the boss, I only want my husband to see my beauty. And I have a Dutch friend, a woman. She is a doctor, and a converted muslim. She is more covered than I am, and she stopped working, she is always inside the house. I have many colored burkas.
- Other colors? Why do you wear the black one? (Ik denk nog na over de Nederlandse arts, de bekeerden zijn altijd het ergst).
- I don't want to get dirty. And look, sometimes I wear this:

Met een handbeweging schuift ze een lap stof over haar gezicht. Haar ogen verdwijnen achter een gaasje. Ongelofelijk.
- Why don't you wear it like that now.
- I don't feel like it. I have studied English and Arabic in Egypt, and I dress like this. I am not scaring. And if people think bad of me, well: Allah says: you will be awarded in the after life in paradise. Let people talk bad about you, they don't know. The more you get hurt, the more you will be awarded in paradise, Allah says. I only fear Allah, he is the only one I have to obey.

Tja, dan ben je uitgeluld. Zodra ze Allah in de strijd gooien, houdt zelfs mijn moslimdraaikonterijargumentatie (nieuw woord voor de dikke Van Dale) op.

Dan stapt er een Nederlandse man op Thomas af: 'Hoe laat komt Sinterklaas?'

Het lijkt wel een film noir: de gristelijke goedheiligman, bisschop te Mira in Turkije, uitgeweken naar Spanje en met koukleumende zwarte pieten aan zijn zijde, bezoekt het multiculturele Mekka Mercatorplein. Als dat maar goed gaat.

Ondertussen hangen de puberende moslimjongetjes aan m'n lippen.
- Mevrouw waarom praat u met die vrouw en waarom maakt hij foto's?

Altijd leuk, aandacht. Zeker van een moslimpuber die een jurk over zijn spijkerbroek aan heeft. Een djellaba. Het brutaaltje heeft ook nog een keppeltje op. Het ziet er absurd uit. Hij heeft welvaartsvet aan zijn lichaam en twee donkere ogen kijken mij brutaal aan. Ik kijk hem aan.
- Waarom zie jij er zo idioot uit?
De moslimpuber weet niet wat hem overkomt.
- Daarom!
- Daarom is geen antwoord, geef 'ns antwoord op mijn vraag: waarom zie jij er zo idioot uit?
- Ik ben moslim.
- O en daarom moet je er zo idioot uitzien? Je bent de enige hier hoor, je vriendjes lopen er niet zo belachelijk bij.
- NOU DAAROM!
- Luister nou, daarom is geen antwoord. Waarom denk je dat Nederlanders allemaal denken dat jullie moslimjongens zo dom zijn? Omdat je niet eens met een fatsoenlijke volzin antwoord kunt geven. Dus kom op, nog een poging: waarom zie je er uit als een imbeciel?
- Gisteren was het de 26ste dag van de Ramadan.
- Ja en dus?
- Nou daarom dus.
- Wat gebeurt er dan op de 26ste dag. Het is vandaag de 27ste dag, waarom loop je er dan nog steeds zo idioot bij?
- Ik weet niet wat er dan gebeurt, maar gisteren was het de 26ste dag van de Ramadan.
- Je hebt trouwens ook een keppeltje op, ik dacht dat Joden keppeltjes droegen. Moslims niet. Ben je Joods?
- Nee ik ben moslim. Dat begrijpt u toch niet u bent geen moslim.
- O hoe weet jij dat nou, dat ik geen moslim ben, dat staat toch niet op mijn voorhoofd? Jouw vriendjes zien er niet zo debiel uit, maar jullie zijn toch ook moslim? Ja dus. Hoe kun jij nou aan mij zien dat ik geen moslim ben.
- Dat zie ik toch, jij draagt geen hoofddoek.
- Ik zal je wat verklappen, kijk maar 'ns goed naar mijn ogen. Zien die eruit als Nederlandse ogen?
- Ja.
- Ach god, meen je dat nou. En ik maar denken dat Nederlandse ogen er zo uitzien (wijs naar Thomas). Dit zijn Turkse ogen schat, mijn naam is Ebru, da 's Turks, maar dat wist je wel hé?
- Bent u Turks?
- Volbloedje ja. Dus leg mij nou nog maar 'ns uit waarom je er op de 27ste dag van de Ramadan als'n imbeciel bijloopt.
- Hebt u Ramadan?
- Hoe bedoel je?
- Geef mij antwoord! Hebt u Ramadan?
- Je bedoelt of ik vast? Nee. Ik heb geen anorexianeigingen.
- Zie je wel je bent geen moslim.

En weg zijn de moslimjongetjes. Nou weet ik nog niet waarom die gast op de 27ste dag van de Ramadan er als een idioot bijloopt. Jammer dat hij het zelf ook niet weet.

Maar dan, wie schetst mijn verbazing? Wie staat vooraan bij Sinterklaas met kadootjes in zijn handen? Mijn favoriete moslimvolidioot, zoals de Duitsers zouden zeggen. Ik ga naar hem toe.
- Ik wist niet dat moslims in Sinterklaas geloofden.
- Siktir! (vrije vertaling: Rot op!)

Ik ben wel heel flauw. Ik moet ze een beetje op mijn eigen niveau uitzoeken, ik weet het. Abou waar blijf je nou? Maar ja, die durft niet.

Als ik 's avonds laat thuiskom via de PC Hooft, Naarden-Vesting en de Indonees Sama Sebo, overvalt de twijfel me: waar ben ik in GODNAAM mee bezig. BURKASPOTTEN. Stukjes voor De Gezonde Roker schrijven. Ik wil gewoon een gelukkige huisvrouw met alimentatie van vier mannen zijn. Dit gaat allemaal nergens over, het lijdt nergens toe en zeker niet naar het bemiddelde huisvrouwendom. Ik ben 33, GET A LIFE?

In paniek bel ik Theo. Waarom doe ik dit?

'Omdat ik je er leuker door vind, omdat je een troetelallochtoon bent zonder er een te zijn –zo denk daar maar over na- en omdat je toch iets moet doen alvorens beloond te worden met het moederschap. Het leidt allemaal nergens toe inderdaad en als je er geen zin in hebt dan moet je het gewoon niet doen, je lijdt natuurlijk aan een writer's block, allemaal nergens voor nodig, nou liefje nu ga ik ophangen want ik zit middenin een stuk en moet morgen naar Griekenland, ik bel je uit Griekenland, STUUR DAT STUK NAAR KAREL. Dag.'

Nee, daar zat ik op te wachten: een concurrent van de Blonde God. Twee mannen die me gek maken. IK LIJD HELEMAAL NIET AAN EEN WRITER'S BLOCK. IK HEB AL DRIE STUKKEN AF. Leuk hoor, burka bash'en een scoopje scoren. Waarom? Dáárom. Je moet toch wat? Maar ik laat me niet gek maken. Wat een (moslim)man kan, kan ik beter: zij vier vrouwen, ik vier mannen. Kan ik best hebben.
Kortom: ik heb wat vacatures.

Ebru Umar

Vorige column Ebru Umar