Babyboomers in nood
Aflevering 2

door Pamela Hemelrijk

(Waarin Freek de Jonge en Pieter Broertjes hun "dialoog" met louter gelijkgestemden voortzetten, omdat het vooral Een Leuke Avond moet blijven.)

We mochten dan wel niks meer zeggen, de Lux et Libertas Ombudsman en ik, maar het geanimeerde debat in het Parooltheater wil ik u toch niet onthouden. Je bent per slot verslaggever of je bent het niet.
Zo gaf Broertjes bijvoorbeeld toe dat er in de media volop gemanipuleerd en georkestreerd werd, vooral op de televisie, maar dat was niet de schuld van de media; dat was de schuld van de voorlichters, de spin-doctors en de Bekende Nederlanders. Want we konden nou allemaal wel vinden dat een krant onafhankelijk moest zijn, maar dat viel soms om de dooie dood niet mede, volgens Broertjes. Want als een krant zich krities opstelde, dan kwam dat zo'n krant vaak duur te staan, volgens Broertjes. Neem nou Louis van Gaal; over die man had de Volkskrant ooit "zeer krities" geschreven, en sindsdien had die ploert doodleuk geweigerd om zich ooit nog door de Volkskrant te laten interviewen! Zodat de concurrentie met Louis van Gaal aan de haal kon gaan, en de Volkskrant het nakijken had! En dát kon natuurlijk niet, dat snapten we toch zeker wel! (Dus om de Volkskrant concurrerend te houden, moeten de lezers voortaan maar accepteren dat ze propaganda voorgeschoteld krijgen in plaats van nieuws? Bedoelt Broertjes dat? Ik vrees van wel. Iets anders was uit zijn geraaskal althans niet af te leiden.)
Nou, daar stond Freek de Jonge paf van, dat iemand als Louis van Gaal zomaar de Volkskrant een blauwtje mocht laten lopen! "Het is toch eigenlijk een schande", slijmde hij tot Broertjes, "dat die vent dat botweg kan weigeren! Daar zou toch eigenlijk een sanctie op moeten staan? Hij zou daar toch eigenlijk toe verplicht moeten worden?"
Sakkerloot, dacht ik bij mezelf. Freek de Jonge is dus voorstander van een samenleving waarin het de burger niet meer vrijstaat om een interview te weigeren! Waarin de burger verplicht is om dag en nacht op de wenken van de media te vliegen! Op straffe van een zware boete, of detentie, of twintig stokslagen, of what have you. Zou hij zich niet realiseren dat ook hij, Freek de Jonge Himself, zich dan dag en nacht beschikbaar moet houden voor interviews met de Privé, de Weekend en de Story? Of stelt hij zich misschien voor dat de overheid dan kwaliteitscriteria gaat opstellen voor de media? Zodat sommige kranten wél de bevoegdheid krijgen om onder dwang interviews af te nemen, en andere niet? Als dat de bedoeling is (en ik vermoed van wel, want hoe moet je er anders voor zorgen dat Freek zich niet met de Privé hoeft in te laten) dan weet ik nog een land waar Freek de Jonge zich als een vis in het water zou hebben gevoeld. De DDR. En hij is de enige niet. Vanmorgen nog hoorde ik op een terras twee hoogopgeleide Amsterdamse dames converseren over de verloedering van de samenleving. (Want dat de hele santekraam op instorten staat, dat begint nu eindelijk ook tot de verwende Amsterdamse intelligentsia door te dringen; hun wereld is namelijk eveneens aan het instorten, want hun uitkeringen en subsidies komen niet meer stipt op tijd binnen, als ik hun geklaag goed heb beluisterd.) Weet je wat het is?"zei die ene hoogopgeleide troela. "Om een maatschappij besturen heb je mensen met deskundigheid en ervaring nodig. Mensen die op Nijenrode hebben gezeten, zoals Wim Kok. Politiek is een vak. En het gaat nu dan missschien wat democratischer toe, maar ja, de deskundigheid is daardoor van het toneel verdwenen. Vandaar dat Nederland zo'n puinhoop is, onder Balkenende."
Alwéér eentje die doodleuk de schuld voor acht jaar Paars wanbeleid op Kok's opvolgers schuift, en bij wijze van remedie pleit voor de afschaffing van de democratie! (En het wemelt in Amsterdam van dat soort mensen, kan ik u verzekeren. Ik word daar doodzenuwachtig van, om u de waarheid te zeggen. Maar ik dwaal af.)
Enfin, geloof het of niet, maar de helft van de spreektijd werd door Freek de Jonge en Pieter Broertjes besteed aan gelul over voetbal. Voetbal was duidelijk hun favoriete onderwerp van gesprek. Dáár weten ze alles van, had ik sterk de indruk. Het leek wel een vergadering van een sportredactie, in plaats van een debat over de onafhankelijkheid van de pers. En als ze het niet over voetbal hadden, dan ging het over de persvrijheid in het buitenland. Want de persvrijheid in het buitenland, dáár breken ze zich wél graag het hoofd over. In Amerika bijvoorbeeld, sprak Freek de Jonge zorgelijk, dáár werd het hele mediacircus gemonopoliseerd door een exclusief circuit van kapitalistische uitzuigers, en Jan met de Pet had daar niks in te brengen.
Zo anti-Amerikaans als ik ben, moet ik dat toch tegenspreken. In Amerika is Jan met de Pet nog steeds beter af, al was het maar omdat er in Amerika talloze krantenconcerns en tv-stations bestaan, die elkaar vrijelijk beconcurreren, en onafhankelijk zijn van overheidssteun. Hier daarentegen vallen alle landelijke dagbladen op één na onder hetzelfde PCM-concern, dat zeer warme contacten onderhoudt met de boven ons gestelde autoriteiten, en regelmatig centen uit de schatkist krijgt toegeschoven. En dan heb ik nog niet eens over de publieke omroepen, die geheel en al door de staat worden gefinancierd, en on the side ook nog fortuinen mogen incasseren aan reclamezendtijd. Eén ding is zeker: een Amerikaanse klokkenluider heeft meer kans met zijn kop op de buis te verschijnen dan een Nederlandse klokkenluider. Maar weet Freek de Jonge veel; die zit altijd naar het voetballen te kijken. O ja, hij stak ook nog een verward relaas af over Noam Chomsky, maar hoe ik ook mijn best deed, ik kon er geen touw aan vastknopen, aan dat georakel. Hijzelf ook niet, wil ik wedden.
Ja, als er netelige dingen ter sprake worden gebracht, dan mogen die persmuskieten tegenwoordig graag vluchten in het buitenland. Laatst was er weer een (geheel door het ministerie van Verkeer en Waterstaat geproduceerd én gefinancierd; het stond zowaar op de aftiteling) programma op de tv over Ruimtelijke Ordening. Daar vertelde een Nederlandse academica, gezeten in een Bangkokse toektoek, dat "in het buitenland" de verkeersproblemen pas werden aangepakt nadat ze waren ontstaan, vandaar dat het daar zo'n chaos was; maar bij ons in Nederland werden de problemen gelukkig al aangepakt voordat het zover was. (Die Verkeer en Waterstaat-troel heeft zeker nog nooit geprobeerd om in Nederland met de trein van A naar B te komen.) Het was een hele dure propagandafilm, waarvoor deze hooggeleerde trut de halve wereld was afgereisd, zo te zien. En dat allemaal om ons (op onze kosten!) in te prenten dat wij het hier zo goed hebben. Ik adviseer Verkeer en Waterstaat om de volgende aflevering van dat programma uit te besteden aan de Cubaanse staatsomroep. Die kan dat vast nog veel beter. En dan is het ook nog een vorm van ontwikkelingshulp. De Nederlandse sjoernalistenvakbond is trouwens ook zeer actief in het buitenland, kan ik u melden. Laatst vroeg ik ze om een bijdrage in mijn proceskosten, want ik was per slot lid, en dat betekent dat je aanspraak kunt maken op hun juridische bijstand. Maar dan moest ik wel motiveren waarom ik een externe advocaat had genomen in plaats van een van hun eigen juristen, anders ging het feest niet door. "Omdat de NVJ geen ene boodschap heeft aan de persvrijheid", zei ik dus. "Die club van jullie heeft geen kik gegeven toen het AD mij, louter vanwege mijn mening, aan de dijk probeerde te zetten. Dus in die juristen van jullie heb ik geen vertrouwen." Nou, dat was helemaal niet waar, volgens secretaris Hans Verploeg. De NVJ was juist een zeer actief strijder voor de vrijheid van meningsuiting! De NVJ voerde zelfs op dit eigenste moment een grootscheepse campagne voor de persvrijheid in Marokko!
"Lumineus idee", zei ik. "Als ik straks in de WW zit zal ik mij troosten met de gedachte dat er dankzij mijn contributie weer hoop gloort voor de gebreidelde reporters in het Atlasgebergte. Veel succes met jullie strijd. En mag ik dan nu mijn NVJ-lidmaatschap opzeggen?"
Dat mocht. Wat een meevaller! Er zijn per slot ook vakbonden waarvan je verplicht lid moet zijn. Maar zoiets dictatoriaals schijnt alleen in het buitenland voor te komen, heb ik ergens gelezen. Ik weet niet meer waar: zal wel een brochure van Verkeer en Waterstaat zijn geweest.

Pamela Hemelrijk

Babyboomers in nood, deel 1