Nachtlicht
column uitgesproken voor het programma Nachtlicht, uitgezonden 13 mei 2002

De laatste keer dat ik Fortuyn sprak, was afgelopen Zondag 23 uur 30. De Goddelijke Kale vertelde me dat 'ie bang was en ik zei: "Dat ben je altijd!" Hij vertelde dat 'ie de verkiezingen zou gaan winnen, maar dat 'ie toch een slecht gevoel had. Ik zei lachend dat de Heldendood toch was waarnaar 'ie altijd had gezocht; hij moest 't beamen, maar gelukkig - achteraf - lachend. We spraken zo'n twintig minuten en hingen grijnzend op.
't Was een leuke man, en - mag weleens gezegd worden - moedig was 'ie ook, want hoe je ook denkt over waarvoor 'ie stond, hij daagde de gevestigde orde uit op een manier die geestig, origineel en bepaald vernietigend was waar 't ging om praatjes en galmende gewetens. De macht werd afgeschminkt, en gut, dat deed pijn. Van het deftige NRC-Handelsblad dat op de dag dat 'ie vermoord werd in z'n hoofdcommentaar beweerde dat een premier Fortuyn die kransen zou leggen op de Dam een schande zou zijn, tot het talentloze gespartel van de paarse politici, die Le Pen en het dagboek van Anne Frank nodig hadden om hun gelijk te halen.
Vandaag zat meneer Melkert met een wit weggetrokken gezicht in de kerk waar prins Pim zijn laatste voorstelling onderging. De PVDA-voorman had ook al niet naar de finale van de Uefa-cup gemogen om zijn geliefde Feijenoord te zien winnen, omdat 'ie de kans liep, zoals mijn zegsman 't uitdrukte, 'gelyncht' te worden. Je kan je afvragen waarom iemand die zijn politieke tegenstander met Le Pen vergelijkt, twee weken later op de begrafenis van diezelfde Le Pen aanwezig is.
Zielig vond ik 't wel. Meneer Melkert moet nu tot vijftien Mei in competitie met een lijk, en dat is weer 'ns wat anders dan een Haagse SM-kelder.
Op de voorste rij zat premier Kok, die een paar keer ongelooflijk gaapte en die moest worden aangestoten door Opstelten om op te staan en mee te klappen toen de aanwezigen uiteindelijk in een ovatie uitbraken. 't Was een genoegen om in de kerk te zitten en het volstrekte cynisme van Kok en de zijnen in al z'n gloriete mogen bekijken.
Buiten stonden de verworpenen de aarde over wier heil en zegen de PVDA altijd zo'n grote mond heeft, "You never walk alone" te zingen. Kok, Borst en Jorritsma moesten af door de zijdeur, een smadelijke aftocht om veiligheidsredenen. Waarom hield Kok geen toespraak voor de uitzinnige menigte buiten, al was 't maar om iets van de gespannen sfeer die de maandenlange haatcampagne tegen Fortuyn opriep, en die uiteindelijk resulteerde in zijn dood, weg te nemen. Dat deed Kok niet omdat 'ie met de verkiezingen bezig is, niet met de woede van de kansarme mensen die Fortuyn als hun held hebben gekozen.
De kennelijke opluchting waarmee Paars ervan uitgaat dat de dader van de moord op Fortuyn een eenling is, zou het diepste wantrouwen moeten veroorzaken bij de jongens en meisjes van de pers. Maar de Nederlandse pers blinkt vooral uit in het aanschurken bij de macht, niet in machthebbers kritisch volgen. De moordenaar had één kogel over, gewoonte die alleen professionals zich eigen maken.
Ik voorspel U dat 't hier niet om één gek gaat, maar om een complot, hoe paranoïde dat ook klinkt. En ik voorspel U ook dat de lijst Fortuyn reddeloos ten onder zal gaan aan eigen ambitie. Vanavond al belde Jeltje van Nieuwenhoven rond om ambitieuze kandidaat kamerleden van Fortuyn nog voor vijftien Mei tot een televisiedebat te verleiden. Ze staan te trappelen, zo valt te vrezen, en zullen compleet afgedroogd worden.
Harry Mens huilde in de verwachting - citaat - 'levenslang' te zullen krijgen van het volk omdat 'ie het verkeerde stemadvies heeft gegeven; Pim's hondjes blaften toen op Westerveld de kist vanachter een gordijn tevoorschijn kwam. En heel alleen in een hoekje stond een zwarte jongen te huilen omdat hij, die de afgelopen negen maanden Pim's minnaar was, nu wel erg alleen op de wereld bleef.
Is er leven vòòr de dood?
Met Fortuyn leek 't er even op.